{"id":250181,"date":"2023-04-09T13:22:00","date_gmt":"2023-04-09T10:22:00","guid":{"rendered":"https:\/\/howto.com.de\/pierwsze-silniki-parowe-na-swiecie-historia-ich-wynalazku\/"},"modified":"2023-04-09T13:22:00","modified_gmt":"2023-04-09T10:22:00","slug":"pierwsze-silniki-parowe-na-swiecie-historia-ich-wynalazku","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/howto.com.de\/pl\/pierwsze-silniki-parowe-na-swiecie-historia-ich-wynalazku\/","title":{"rendered":"Pierwsze silniki parowe na \u015bwiecie: historia ich wynalazku"},"content":{"rendered":"<p>\n  Silnik parowy sta\u0142 si\u0119 pierwszym silnikiem mechanicznym, kt\u00f3ry mia\u0142 szerokie zastosowanie praktyczne. Pierwsze t\u0142okowe silniki parowe by\u0142y najpierw u\u017cywane w produkcji fabrycznej, a p\u00f3\u017aniej mo\u017cna je by\u0142o po\u0142\u0105czy\u0107 z ko\u0142ami i uzyska\u0107 maszyny samobie\u017cne:\n<\/p>\n<ul>\n<li>statki parowe;\n  <\/li>\n<li>lokomotywy;\n  <\/li>\n<li>traktory;\n  <\/li>\n<li>samochody.\n  <\/li>\n<\/ul>\n<h2>\n  Historia wynalezienia silnika parowego<br \/>\n<\/h2>\n<p>\n  Podstawow\u0105 zasad\u0105 dzia\u0142ania ka\u017cdego silnika parowego jest zamiana energii gor\u0105cej pary na energi\u0119 mechaniczn\u0105, kt\u00f3r\u0105 mo\u017cna:\n<\/p>\n<ul>\n<li>posuwisto-zwrotny;\n  <\/li>\n<li>rotacyjny.\n  <\/li>\n<\/ul>\n<p>\n  A uzyskan\u0105 energi\u0119 mechaniczn\u0105 mo\u017cna ju\u017c wykorzysta\u0107 do u\u017cytecznych cel\u00f3w. Zasada dzia\u0142ania maszyny parowej by\u0142a jasna dla staro\u017cytnych Grek\u00f3w, ale w \u015bredniowieczu ludzie o niej zapomnieli. Ponownie zainteresowanie tym problemem od\u017cy\u0142o dopiero w XVII wieku. W\u0142och Giovanni Branca zaproponowa\u0142 model w\u0142asnej turbiny parowej w 1629 roku. Jednak ze wzgl\u0119du na niedopuszczalnie du\u017ce straty energii ten pierwszy na \u015bwiecie silnik parowy nie znalaz\u0142 praktycznego zastosowania.\n<\/p>\n<h2>\n  Silnik parowy Denis Papin<br \/>\n<\/h2>\n<p>\n  <img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/howto.com.de\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/post-197879-6384903dba445-1.webp\" alt=\"Pierwsze silniki parowe na \u015bwiecie: historia ich wynalazku\" \/>Ten Francuz, z wykszta\u0142cenia lekarz, przeni\u00f3s\u0142 si\u0119 w 1675 roku do Anglii, gdzie zas\u0142yn\u0105\u0142 z wielu wynalazk\u00f3w. Wynalaz\u0142 wi\u0119c \u201ekocio\u0142 Papenowa&#8221; &#8211; prototyp nowoczesnego podw\u00f3jnego kot\u0142a. Papen by\u0142 w stanie zauwa\u017cy\u0107 zwi\u0105zek mi\u0119dzy wzrostem ci\u015bnienia a temperatur\u0105 wrzenia cieczy. Potrafi\u0142 zbudowa\u0107 hermetyczny kocio\u0142, w kt\u00f3rym utrzymywano zwi\u0119kszone ci\u015bnienie. W wyniku tego woda w nim gotowa\u0142a si\u0119 w podwy\u017cszonej temperaturze i sta\u0142o si\u0119 mo\u017cliwe gotowanie potraw w temperaturach powy\u017cej 100 stopni, co przyspieszy\u0142o proces gotowania.\n<\/p>\n<p>\n  W przeddzie\u0144 przeprowadzki do Foggy Albion Papin wynalaz\u0142 silnik proszkowy. P\u0142on\u0105cy w cylindrze proch pchn\u0105\u0142 t\u0142ok. Powsta\u0142e gazy proszkowe zosta\u0142y usuni\u0119te przez zaw\u00f3r, a pozosta\u0142e sch\u0142odzone, w wyniku czego w cylindrze nast\u0105pi\u0142o lekkie rozrzedzenie, a ci\u015bnienie atmosfery przywr\u00f3ci\u0142o t\u0142ok na swoje miejsce.\n<\/p>\n<p>\n  Mimo \u017ce sam pomys\u0142 obiecywa\u0142 spore korzy\u015bci, nie przyni\u00f3s\u0142 on korzy\u015bci jego tw\u00f3rcy. Faktem jest, \u017ce nieco wcze\u015bniej Savery (angielski mechanik) opatentowa\u0142 swoj\u0105 pomp\u0119 parow\u0105, kt\u00f3ra w tamtym czasie by\u0142a jedynym sposobem wykorzystania silnika parowego. Tak si\u0119 z\u0142o\u017cy\u0142o, \u017ce wynalazca pierwszej maszyny parowej, Denis Papin, zmar\u0142 w 1714 roku w Londynie, b\u0119d\u0105c biednym i samotnym.\n<\/p>\n<h3>\n  Samoch\u00f3d Thomasa Newcomena<br \/>\n<\/h3>\n<p>\n  <img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/howto.com.de\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/post-197879-6384903ee4b4f-1.webp\" alt=\"Pierwsze silniki parowe na \u015bwiecie: historia ich wynalazku\" \/>Ten przedsi\u0119biorczy Anglik by\u0142 w stanie osi\u0105gn\u0105\u0107 du\u017ce zyski. Mia\u0142 35 lat, gdy powsta\u0142a maszyna Papin. Newcomen dok\u0142adnie przestudiowa\u0142 spu\u015bcizn\u0119 Papina i Savery'ego, zauwa\u017cy\u0142 wady obu modeli i przyj\u0105\u0142 mocne idee. Wsp\u00f3\u0142pracuj\u0105c ze specjalist\u0105 od hydrauliki i szk\u0142a D. Calli, Newcomen stworzy\u0142 sw\u00f3j pierwszy model ju\u017c w 1712 roku, kontynuuj\u0105c histori\u0119 powstania parowoz\u00f3w. Jej podstawowa praca wygl\u0105da\u0142a tak:\n<\/p>\n<ul>\n<li>konstrukcja mia\u0142a pionowy cylinder z t\u0142okiem (od Papin);\n  <\/li>\n<li>para by\u0142a wytwarzana w oddzielnym kotle, kt\u00f3ry dzia\u0142a\u0142 na zasadzie wynalazku Savery'ego;\n  <\/li>\n<li>Szczelno\u015b\u0107 cylindra parowego zapewnia\u0142a poszycie wok\u00f3\u0142 t\u0142oka.\n  <\/li>\n<\/ul>\n<p>\n  Zwi\u0119kszaj\u0105c ci\u015bnienie, urz\u0105dzenie Newcomena podnios\u0142o wod\u0119 z kopalni. Ale by\u0142 bardzo niepor\u0119czny i wyj\u0105tkowo \u017car\u0142oczny na w\u0119glu. Ale te niedoci\u0105gni\u0119cia nie przeszkodzi\u0142y p\u00f3\u0142wiecznej eksploatacji tego wynalazku w kopalniach. Dzi\u0119ki niemu mo\u017cliwe sta\u0142o si\u0119 o\u017cywienie kopal\u0144, kt\u00f3re wcze\u015bniej zosta\u0142y opuszczone z powodu zalania w\u00f3d gruntowych. Ale poniewa\u017c jego maszyna by\u0142a kompilacj\u0105 wczesnych wynalazk\u00f3w, Newcomen nie m\u00f3g\u0142 uzyska\u0107 na ni\u0105 patentu.\n<\/p>\n<h3>\n  Maszyna Watta<br \/>\n<\/h3>\n<p>\n  Decyduj\u0105cy krok podj\u0105\u0142 Brytyjczyk James Watt, dzi\u0119ki kt\u00f3remu pojawi\u0142 si\u0119 wystarczaj\u0105co mocny i kompaktowy pierwszy t\u0142okowy silnik parowy. Jako mechanik na Uniwersytecie w Glasgow, w 1763 roku Watt podj\u0105\u0142 si\u0119 naprawy silnika parowego Newcomena. Podczas procesu naprawy wymy\u015bli\u0142 spos\u00f3b na zmniejszenie jej ob\u017carstwa &#8211; jej cylinder musia\u0142 by\u0107 utrzymywany w cieple.\n<\/p>\n<p>\n  Ale konieczne by\u0142o rozwi\u0105zanie problemu skraplania pary. Z\u0142apa\u0142 rozwi\u0105zanie, gdy mija\u0142 pralnie, z pokryw bojler\u00f3w bucha\u0142a para. Zda\u0142 sobie spraw\u0119, \u017ce para jest gazem, kt\u00f3ry nale\u017cy umie\u015bci\u0107 w cylindrze o obni\u017conym ci\u015bnieniu. Osi\u0105gn\u0105\u0142 szczelny uk\u0142ad t\u0142okowo-cylindrowy, owijaj\u0105c pierwszy naoliwion\u0105 lin\u0105 konopn\u0105, po czym mo\u017cliwe sta\u0142o si\u0119 porzucenie ci\u015bnienia atmosferycznego &#8211; zauwa\u017calny krok naprz\u00f3d.\n<\/p>\n<p>\n  <strong>Film przedstawiaj\u0105cy pierwsz\u0105 maszyn\u0119 parow\u0105 Jamesa Watta<\/strong>\n<\/p>\n<div class=\"sds-iframe-wrapper fitvidsignore\" style=\"position:relative;padding-top:56.25%;max-width:100%;\"><iframe allowfullscreen style=\"position:absolute;top:0;left:0;width:100%;height:100%;\" src=\"\/\/www.youtube.com\/embed\/h6YktWHiN9k\" frameborder=\"0\"><\/iframe><\/div>\n<p>\n  Ale w \u017cyciu Watt mia\u0142 mniej szcz\u0119\u015bcia i musia\u0142 zastawi\u0107 patent na d\u0142ugi. Po 3 latach pozna\u0142 bogatego przemys\u0142owca Matthew Boltona, kt\u00f3ry kupi\u0142 Wattowi jego patenty. Pod jego opiek\u0105 Watt wr\u00f3ci\u0142 do pracy. Ju\u017c w 1773 roku nowy model Watta wykaza\u0142 w testach znacznie mniejsze zu\u017cycie w\u0119gla ni\u017c wymaga\u0142y tego jego poprzednicy. A rok p\u00f3\u017aniej Anglia rozpocz\u0119\u0142a przemys\u0142ow\u0105 produkcj\u0119 maszyn Watt. W 1781 roku Watt opatentowa\u0142 silnik parowy nap\u0119dzaj\u0105cy maszyny przemys\u0142owe. Nieco p\u00f3\u017aniej te same technologie zacz\u0119to wykorzystywa\u0107 do poruszania si\u0119 statk\u00f3w i poci\u0105g\u00f3w, co stanie si\u0119 prawdziw\u0105 rewolucj\u0105 techniczn\u0105.\n<\/p>\n<h3>\n  Parow\u00f3z Polzunowa<br \/>\n<\/h3>\n<p>\n  <img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/howto.com.de\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/post-197879-638490401701c-1.webp\" alt=\"Pierwsze silniki parowe na \u015bwiecie: historia ich wynalazku\" \/>Nie mniej drogi nam jest Iwan Po\u0142zunow, rosyjski wynalazca pierwszego silnika parowego, kt\u00f3ry by\u0142 w stanie nap\u0119dza\u0107 wiele dzia\u0142aj\u0105cych mechanizm\u00f3w. Co wi\u0119cej, dokona\u0142 tego wynalazku przed White'em &#8211; w 1763 r., Pracuj\u0105c w zak\u0142adach g\u00f3rniczych A\u0142taju. Zapozna\u0142 szefa fabryk ze swoim projektem i uzyska\u0142 zgod\u0119 stolicy na monta\u017c jednostki. Polzunow otrzyma\u0142 polecenie zbudowania du\u017cej maszyny.\n<\/p>\n<p>\n  Prace te trwa\u0142y 21 miesi\u0119cy, ale kiedy by\u0142y ju\u017c prawie gotowe, wynalazczyni-konsumpcja zmar\u0142a na kilka dni przed pierwszymi testami. Maszyna parowa Polzunova mog\u0142a pracowa\u0107 w spos\u00f3b ci\u0105g\u0142y i automatyczny. Zosta\u0142o to udowodnione w wyniku test\u00f3w przeprowadzonych w 1766 roku przez uczni\u00f3w Polzunowa. Miesi\u0105c p\u00f3\u017aniej maszyna ju\u017c zacz\u0119\u0142a dzia\u0142a\u0107, nie tylko zwracaj\u0105c wszystkie koszty jej stworzenia, ale tak\u017ce przynosz\u0105c zysk w\u0142a\u015bcicielom.\n<\/p><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nie da si\u0119 dok\u0142adnie powiedzie\u0107, kto pierwszy wynalaz\u0142 silnik parowy, poniewa\u017c zasada jego dzia\u0142ania by\u0142a znana ju\u017c w staro\u017cytnej Grecji. Jednak dopiero w XVII wieku podj\u0119to pierwsze pr\u00f3by prze\u0142o\u017cenia teorii na rzeczywisto\u015b\u0107.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":247746,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[557,668],"tags":[],"class_list":["post-250181","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-komputery","category-technologie"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/howto.com.de\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/250181","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/howto.com.de\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/howto.com.de\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/howto.com.de\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/howto.com.de\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=250181"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/howto.com.de\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/250181\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/howto.com.de\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/247746"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/howto.com.de\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=250181"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/howto.com.de\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=250181"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/howto.com.de\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=250181"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}